Πέμπτη, 26 Μαΐου 2016

Κείμενο της αείμνηστης δασκάλας Αγγελικής Κυριαζή Μπουρνέλου για την Άλωση της Πόλης.



Στα πλαίσια του εορτασμού της επετείου της άλωσης της Κωνσταντινουπόλεως, που πραγματοποιεί ο Δήμος Καρύστου, δημοσιεύουμε το πιο κάτω κείμενο της αείμνηστης δασκάλας Αγγελικής Κυριαζή Μπουρνέλου:

Η πόλις εάλω

     Τρίτη 29 Μαΐου 1453. Πέρασαν τόσα χρόνια από την αποφράδα ημέρα της άλωσης της Πόλης των Πόλεων, της Κωνσταντινουπόλεως. Η Ελληνική πρωτεύουσα, το καύχημα των Ελλήνων, έπεσε στα χέρια των Οθωμανών Τούρκων.
     Η άλωση της Πόλεως είχε τεράστια απήχηση σε ολόκληρη τη δυτική Ευρώπη. ΄Ολοι λυπήθηκαν με την είδηση ότι το προπύργιο του Ευρωπαϊκού πολιτισμού είχε πέσει στα χέρια των Οθωμανών Τούρκων.
     ΄Αποψή μας είναι ότι δεν λυπήθηκαν τόσο για την άλωση της Πόλης, αλλά διότι εφοβούντο ότι οι Τούρκοι θα συνεχίσουν την προέλασή τους προς την κεντρική Ευρώπη.
     Στις 7 Απριλίου 1453 κηρύχθηκε επίσημα η πολιορκία από τη ξηρά με 150.000 στρατιώτες. Στις 12 Απριλίου έφθασε και Τουρκικός στόλος, που αποτελείτο από 400 περίπου πλοία κι αγκυροβόλησε στο Βόσπορο.
     Ο αγώνας από την αρχή είναι άνισος. Ο στρατός του αυτοκράτορα Κωνσταντίνου του ΙΑ΄ ήταν 5.000 βυζαντινοί στρατιώτες και 2.000 ξένοι, κυρίως Γενουάτες και Βενετοί. Στους ΄Ελληνες πολεμιστές συγκαταλέγεται ο συμπατριώτης μας Θεόδωρος Καρυστινός.
     Γράφει ο βυζαντινός συγγραφέας Γεώργιος Φρατζής (βιβλ. ΙΙΙ κεφ. 15): «Θεοδώρω δε τω εκ Καρύστου, ανδρί πολεμιστή και δραστηρίω και τοξότη ησκημένω υπέρ ανθρώπου και Ιωάννη Γερμανώ, ανδρί τας του πολέμου μηχανάς ειδότι, εδόθη ίνα φυλάττωσιν εν τοις μέρεσι τοις Καλυγαρίοις».
     Αναφέρεται ότι ο Θεόδωρος ο Καρυστινός ήταν ο αρχηγός της φρουράς της Χαρσίας Πύλης. ΄Ηταν μάλλον μεγάλος στην ηλικία, αλλά ικανός και ρωμαλέος και διοίκησε με ιδιαίτερη επιτυχία το στρατό του. Τη νύκτα της 18-19 Μαΐου του 1453 αμύνθηκε της εφόδου των εχθρών και κατέστρεψε φοβερό οχυρό των πολιορκητών, που η ανέγερσή του κοντά στα τείχη της Πόλης είχε θέσει σε κίνδυνο την άμυνά της.
     Ο Θεόδωρος ο Καρυστινός έπεσε μαχόμενος και υπερασπιζόμενος τη θέση που του είχε αναθέσει ο Αυτοκράτορας.
      Την 21η Μαΐου, ο σουλτάνος Μωάμεθ ο Β΄ έστειλε πρέσβη στην Κωνσταντινούπολη και ζήτησε από τον αυτοκράτορα Κωνσταντίνο τον ΙΑ΄ να του παραδώσει την Πόλη. Του έκανε και δελεαστικές προτάσεις για τον ίδιο, την οικογένειά του και τους αξιωματούχους του. Είναι γνωστή η απάντηση του αυτοκράτορα, αλλά την καταγράφουμε πάλι: «Το δε την πόλιν σοι δούναι, ούτ΄ εμόν εστιν ούτ΄ άλλου των κατοικούντων εν ταύτη. Κοινή γαρ γνώμι πάντες αυτοπροαιρέτω αποθανούμεν και ου φεισόμεθα της ζωής ημών».
     Την Κυριακή 27 Μαΐου 1453 άρχισε η μεγάλη επίθεση, με ιδιαίτερη ένταση και από τη ξηρά και από τη θάλασσα. Οι επιθέσεις αποκρούονται. Τη Δευτέρα 28 Μαΐου οι Τούρκοι φέρνουν κοντά στα τείχη σκάλες και προκαλύμματα για την έφοδο.
     Το ξημέρωμα της Τρίτης 29 Μαΐου άρχισε η μεγάλη επίθεση σε πολλά μέρη των τειχών και ιδιαίτερα στην περιοχή της πύλης του Αγ. Ρωμανού. Η πρώτη έφοδος και η δεύτερη αποκρούσθηκαν. Η μάχη γίνεται σώμα με σώμα, με αρχηγούς τον Κωνσταντίνο και τον Ιουστινιάνη.
     Ο Μωάμεθ διέταξε την Τρίτη έφοδο κατά της πύλης. Ο Ιουστινιάνης τραυματίζεται κι εγκαταλείπει τη θέση του. Η αποχώρηση του Ιουστινιάνη εξασθενεί την άμυνα και προκαλεί σύγχυση στον Ελληνικό στρατό. Στο τελευταίο μέρος του δράματος ο Κωνσταντίνος, πολεμώντας ως απλός, στρατιώτης σκοτώνεται. Νωρίς το πρωί της 29ης Μαΐου η χιλιόχρονη βυζαντινή αυτοκρατορία έχει καταλυθεί.
     Δεν θα περιγράψουμε τα γεγονότα που επακολούθησαν της άλωσης. Είναι γνωστά και όσα και όπως να γραφούν δεν είναι δυνατόν να παρουσιάσουν την πραγματική βαρβαρότητα και όσα υπέστησαν οι ΄Ελληνες την ημέρα εκείνη.
     ΄Ηταν τυχεροί ίσως όσοι σκοτώθηκαν στη μάχη ή δολοφονήθηκαν. Στρατιώτες έσερναν στους δρόμους δεμένους για να τους πουλήσουν, «άνδρας, γυναίκας, παίδας, πρεσβύτας, νέους, ιερείς, μοναχούς, πάσαν ηλικίαν και τάξιν».
     Ο Ιμβριώτης Κριτόβουλος γράφει πως ο Τουρκικός στρατός για την Πόλη «πάσαν ταύτην εκκένωσε και ηρήμασε και πυρός δίκην ηφάνισε και ημαύρωσε».
      Αρχίζει από την ημέρα εκείνη η μαύρη σκλαβιά. Ο μύθος του μαρμαρωμένου βασιλιά, η ελπίδα και η ευχή πως «πάλι με χρόνια με καιρούς πάλι δικά μας θα ΄ναι», κράτησε αδούλωτη την Ελληνική ψυχή, με τη βοήθεια της Ορθόδοξης πίστης και της Ελληνικής γλώσσας μέχρι το 1821.
      Αιωνία η μνήμη όσων έπεσαν υπέρ πατρίδος για να προστατέψουν την Κωνσταντινούπολη.                   



2 σχόλια:

Βερουχη Μαρία είπε...

Πόσο πολύ με συγκίνησες Σοφία! Αιωνία η μνήμη της Δασκάλας μου!Όσα χρόνια και να περάσουν είναι οδηγός και παρηγοριά στη ζωή μου!

Ανώνυμος είπε...

Απλά υποκλίνομαι

Δημοσίευση σχολίου